Startup giao diện não - máy tính Science Corporation vừa chính thức nhận được sự chấp thuận từ cơ quan quản lý thiết bị y tế châu Âu để bắt đầu thương mại hóa PRIMA, một loại chip cấy ghép hỗ trợ phục hồi thị lực. Thiết bị này nhắm tới những bệnh nhân bị mất thị lực do thoái hóa điểm vàng liên quan đến tuổi tác. Theo thông báo từ doanh nghiệp, PRIMA cũng đã nhận được chứng nhận từ Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) nhằm rút ngắn quy trình phê duyệt trong tương lai.
Diễn biến chi tiết
Để đưa PRIMA ra thị trường, Science Corporation đã chuẩn bị các bước đi chiến lược từ nhiều năm trước. Công nghệ cốt lõi của PRIMA vốn được phát triển bởi Pixium, một doanh nghiệp Pháp được Science Corporation mua lại vào năm 2024. Sau thương vụ này, startup của CEO Max Hodak đã tích hợp công nghệ của Pixium vào hệ thống nghiên cứu nội bộ, hoàn thiện các hồ sơ pháp lý và tối ưu hóa sản phẩm để chuẩn bị cho việc thương mại hóa. Hiện tại, công ty đang tiến hành thảo luận với các nhà cung cấp dịch vụ y tế tại châu Âu về chính sách bảo hiểm và hoàn trả chi phí cho bệnh nhân, do mỗi thiết bị PRIMA dự kiến có giá lên tới hàng trăm nghìn USD. Những ca phẫu thuật thương mại đầu tiên dự kiến sẽ được thực hiện tại Đức vào tháng 9 tới.
Bối cảnh & Nguyên nhân
Thoái hóa điểm vàng do tuổi tác là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây suy giảm thị lực nghiêm trọng trên toàn cầu, phá hủy các tế bào nhạy sáng ở phía sau võng mạc và khiến bệnh nhân gặp khó khăn lớn trong việc đọc sách hoặc nhận diện khuôn mặt. Sáng lập viên kiêm CEO Max Hodak, người từng là đồng sáng lập và cựu chủ tịch của Neuralink, đã rời công ty của Elon Musk vào năm 2021 để thành lập Science Corporation. Khác với hướng đi của Neuralink, Hodak muốn xây dựng một doanh nghiệp có mô hình kinh doanh bền vững trước khi theo đuổi các công nghệ sinh học lai xa hơn. Ông nhấn mạnh rằng ngành công nghệ giao diện não - máy tính (BCI) cần một doanh nghiệp đạt doanh thu 100 triệu USD mỗi năm để tránh rơi vào thời kỳ suy thoái hay "mùa đông BCI".
Phân tích kỹ thuật & Công nghệ
Về mặt kỹ thuật, hệ thống PRIMA hoạt động thông qua một quy trình phẫu thuật ngoại trú kéo dài khoảng một giờ để cấy một con chip nhỏ vào phía sau võng mạc của bệnh nhân. Người dùng sau đó sẽ đeo một chiếc kính đặc biệt được tích hợp camera để ghi lại hình ảnh thế giới xung quanh. Dữ liệu hình ảnh này được truyền không dây đến chip cấy ghép dưới dạng tín hiệu kích thích thần kinh. Hiện tại, hệ thống kính này vẫn yêu cầu một bộ pin đeo ngoài để cung cấp năng lượng do đòi hỏi cao về mặt tính toán và điện năng. Trong tương lai, Science Corporation đặt mục tiêu thu nhỏ thiết bị kính này tương tự kính thực tế tăng cường (AR) của Meta, đồng thời nâng cấp chip xử lý để mang lại độ phân giải thị lực cao hơn.
Ý kiến chuyên gia & Nhận định
Theo công bố của nhà sản xuất, thiết bị đã mang lại những cải thiện đáng kể về khả năng thị lực thực tế cho người bệnh. CEO Max Hodak chia sẻ với TechCrunch rằng một bệnh nhân tại Pháp sau khi cấy ghép đã có thể đọc hết cuốn tiểu thuyết dài 300 trang và gửi tặng lại cuốn sách cho công ty. Nhiều video thực tế cũng ghi nhận cảnh bệnh nhân chơi giải ô chữ hoặc Sudoku nhờ thiết bị này. Tuy nhiên, giới quan sát y tế nhận định rào cản lớn nhất đối với việc phổ cập PRIMA nằm ở mức giá cực kỳ đắt đỏ. Các chuyên gia tài chính cho rằng sự thành bại của PRIMA tại châu Âu sẽ là phép thử quan trọng chứng minh liệu các mô hình BCI thương mại có thể tự chủ tài chính mà không chỉ phụ thuộc vào vốn đầu tư mạo hiểm hay không.
Tác động & Tương lai
Sự chấp thuận của EU đối với PRIMA đánh dấu một cột mốc quan trọng trong việc ứng dụng công nghệ BCI vào y học thực tiễn. Thành công thương mại của dòng sản phẩm này sẽ là nguồn tài chính vững chắc để Science Corporation tiếp tục phát triển dự án cảm biến não sinh học lai (bio-hybrid brain sensor) đang hợp tác nghiên cứu cùng Đại học Yale. Đối với cộng đồng công nghệ và y tế toàn cầu, đây là minh chứng thực tế cho thấy các thiết bị can thiệp thần kinh đang dần bước ra khỏi phòng thí nghiệm để trở thành những sản phẩm thương mại có khả năng thay đổi cuộc sống của hàng triệu bệnh nhân.